نوشته شده توسط : مهدی پور

موقعیت و تاریخچه


روستای سراوان از توابع بخش سنگر شهرستان رشت، با مختصات جغرافیایی 49 درجه و 39 دقیقه طول شرقی و 37 درجه و 4 دقیقه عرض شمالی، در 13 کیلومتری جنوب غربی سنگر و 35 کیلومتری رشت قرار گرفته است.
روستای سراوان، از شمال به روستاهای قاضیان و شهرستان، از شرق به رودخانه سفیدرود، از جنوب به روستای گلسرک و از غرب به جاده ترانزیت رشت ـ قزوین محدود می‏شود.
این روستا، در اراضی حد فاصل کوه و جلگه واقع گردیده و از سطح دریا 70 متر ارتفاع دارد. بنا به نوع استقرار و نزدیکی به سفیدرود، آب و هوای این روستا معتدل و مرطوب است و میانگین بارندگی سالانه آن 1300 میلی‏متر می‏باشد.
رودخانه گیله رود که از غرب آبادی سرچشمه می‏گیرد، پس از عبور از قسمت شرقی آن، به سفیدرود می‏پیوندد.
سراوان، یکی از روستاهای تاریخی و کهن استان گیلان است. کاروانسرای سراوان (لات) معروف به کاروانسرای شاه عباسی، در قسمت جنوبی روستا واقع گردیده و قدمت آن به بیش از پانصد سال می‏رسد.
سراوان بر سر راه قدیم رشت ـ تهران قرار داشته است. احداث جاده جدید رشت ـ قزوین که از غرب روستا می‏گذرد، رونقی دوباره به روستا بخشیده است.
مردم روستای سراوان به زبان گیلکی سخن می‏گویند، دین اسلام دارند و پیرو مذهب شیعه جعفری هستند.

الگوی معیشت و سکونت


براساس سرشماری سال 1375 روستای سراوان 5754 نفر جمعیت داشته است که در سال 1385 به 1894 نفر کاهش یافته است.
اقتصاد روستای سراوان بر پایه فعالیت‏های کشاورزی مانند زراعت، باغداری، دامداری، خدمات و صنایع دستی استوار است. زمین‏های زراعی به صورت آبی کشت می‏شود و محصول عمده آن برنج است. سبزی، هندوانه، خیار، آلوچه و آلو قطره طلا نیز از محصولات باغی و سردرختی روستاست.
دامداری در سراوان، به صورت پرورش سنتی گاو و گوساله متداول است. انواع فرآورده‏های دامی مانند گوشت، شیر، ماست و پنیر در روستا تولید می‏شود. پرورش طیور خانگی مانند مرغ، غاز و بوقلمون نیز رایج است.
بافت مسکونی روستای سراوان، در محله‏ی مرکزی، متراکم و در دیگر محلات به طور پراکنده گسترش یافته است. این روستا از چند محله تشکیل شده است که عبارتند از: محلات بوذری، صیاد، پاسگاه، احمدسرا و اسکندانی که محلة مرکزی آن است.
خانه‏های روستایی به دو نوع سنتی و مدرن تقسیم می‏شوند؛ خانه‏های سنتی شامل تعدادی اطاق به موازات هم است، که فضاهای اندرونی را تشکیل می‏دهند و به یک ایوان بزرگ گشوده می‏شوند. خانه‏های مدرن، عمدتاً به سبک معماری شهرهای ساحلی ساخته شده‏اند، فضاهای بسته‏ای دارند. مصالح به کار رفته در بناهای قدیمی شامل گل، چوب و خشت است. در ساخت خانه‏های جدید نیز از مصالح سیمان، گچ، تیرآهن و آجر استفاده می‏شود. سقف بناها شیروانی است و با ایرانیت و یا ورق گالوانیزه پوشیده شده‏اند.

 


جاذبه‏های گردشگری

روستای سراوان با موقعیت طبیعی زیبا و اقلیم معتدل، مناظر و جلوه‏های منحصر به فردیدارد. چشم‏انداز شالیزارها، جنگل‏ها، حواشی رودخانه‏ها، ارتفاعات و دامنه‏های سرسبز، بخش کوچکی از زیبایی وصف‏ناپذیر و جذاب سراوان است.
جنگل‏های انبوه و متراکم سوزنی برگ پارک سراوان، با وسعتی در حدود 1450 هکتار، در غرب روستا گسترده شده‏اند. مسیر این پارک جنگلی آسفالت است و در طول آن، آلاچیق‏هایی برای استراحت مسافران ساخته شده است. قسمت‏هایی از پارک، شیب ملایمی دارد و فضای مناسبی برای گذران اوقات فراغت و استراحت گردشگران است.
از دیگر جاذبه‏های پارک سراوان، موزه میراث روستایی گیلان است. این موزه در زمینی به مساحت 200 هکتار، در پارک جنگلی سراوان، در مسیر جاده رشت ـ قزوین در دست احداث است. اقدامات اولیه طراحی و تأسیس موزه، پس از زلزله 1369 برای جلوگیری از تخریب بناهای سنتی صورت گرفت و در اردیبهشت 1384 اولین قسمت آن مورد بهره‏برداری قرار گرفت و تاکنون 3 مجموعه خانه مسکونی قدیمی مربوط به شرق گیلان در این موزه بازسازی شده است.
در ساخت این موزه علاوه بر شناسایی و بازسازی خانه‏های سنتی گیلان و توجه به معماری آن‏ها، به برخی ویژگی‏های فرهنگی و مردم‏شناسی منطقه، مانند نوع معیشت، فرهنگ و آداب سنن، دین، غذاهای سنتی روستایی، موسیقی، بازی‏ها و پوشاک و تمامی زوایای زندگی روستاییان گیلان توجه ویژه‏ای خواهد شد.
کاروانسرای سراوان، معروف به کاروانسرای شاه عباسی یا لات، متعلق به دوره صفوی است. این کاروانسرا در 30 کیلومتری جنوب شرقی رشت در جاده قدیمی رشت ـ قزوین واقع شده و در ساخت آن از مصالحی چون آجر ختایی، سنگ و ساروج استفاده شده است.
این بنا، از یک حیاط مرکزی به طول و عرض 20/26 متر و رواق‏ها و اتاق‏هایی در اطراف تشکیل شده است. ورودی کاروانسرا و بخش شاه‏نشین آن در قسمت شرقی قرار دارد و در چهار ایوان آن، چهار مال‏بند ساخته شده و حجره‏هایی در کنار حیاط، جهت اسکان مسافران احداث شده است. کاروانسرای سراوان در سال 1369 مورد مرمت قرار گرفته است.
مردم روستای سراوان همانند سایر مسلمانان در اعیاد و جشن‏های دینی و مذهبی مانند عید فطر، غدیر و قربان به نیایش و سرور و در ایام محرم و وفات و شهادت ائمه به عزاداری می‏پردازند. در آستانه عید نوروز نیز با شادی و سرور به پیشواز سال نو می‏روند و به دید و بازدید اقوام می‏پردازند. مراسم سیزده بدر، چهارشنبه سوری و شب یلدا را نیز، برگزار می‏کنند.
زمزمه آوازهای محلی توسط افراد کهنسال روستا به زبان شیرین گیلکی در مناسبت‏ها و فصل کشت و درو حصول و کشتی گیله مردی سرگرمی‏های مردم روستاست.
پوشاک غالب مردان و زنان روستا همانند مردم شهری است؛ اما در جشن عروسی به خصوص در شب حنابندان، اطرافیان عروس و داماد از لباس‏های قدیمی و سنتی با رنگ‏های شاد و زیبا استفاده می‏کنند.
صنایع دستی روستای سراوان مشتمل بر بافت شال و جوراب است.
انواع غذاهای محلی و چاشنی‏ها مانند کباب، میرزا قاسمی، سیاه قاتق (فسنجان)، ورقه و زیتون پرورده در روستا تهیه و ضمن تأمین مصرف خانوار، به مسافران و گردشگران عرضه می‏شود.

منبع : گیل یار




:: برچسب‌ها: روستا های گیلان
تاریخ انتشار : ۱۳٩٢/۳/۱۸ | نظرات ()
 
   
خدایا اگر ندانستم از تو چه بخواهم و از درخواست خودم حیران بودم ؛ تو مرا به آن چه صلاحم هست رهنمون باش.و دلم را بدانچه رستگاری من در آن هست؛متوجه فرماکه چنین کاری از توشگفت آور نیست و از کفایت های توناساخته نمی باشد.