نوشته شده توسط : مهدی پور

 


استان گیلان همچون عروس سبز پوش شمال ایران با طراوت از بارانها و شبنم ها ، در زیر آسمان صاف و آبی رنگ تکیه بر کوههای بلند قامت و استوار البرز زده و آبهای نیلگون دریای خزر به پایش    می ریزد .

این استان سرسبز شامل 16 شهرستان است که شهرستان فومن یکی از زیباترین ، تاریخی ترین و با اهمیت ترین شهرهای استان گیلان و ایران بشمار می آید که قدمت آن به دوران تاریخ ایران  باستان و پیش از اسلام می رسد .وسعت این شهرستان حدود  935کیلومتر مربع است که در 25 کیلومتری جنوب غربی مرکز استان گیلان (رشت) واقع گردیده است .

 شهرستان فومن از سمت شمال به شهرستان صومعه سرا ، از جنوب به استان زنجان ، از شمال غرب به شهرستان ماسال و از شرق به شهرستان رشت محدود می باشد .
 این شهر تاریخی در گذشته با عناوینی چون : (داراالاماره) ، (فومن المبارک) و با نامهای (بومن) ، (پومن) و به روایتی (فیامین) یا (فیامن) نیز خوانده می شد . فومن تا عهد صفویه مرکز غرب گیلان  (بیه پس) و مقر فرمانروایی امیران اسحاقی بوده که به روایتی از بازماندگان حضرت اسحاق پیغمبر بوده اند وبعدها این مرکزیت به شهر رشت منتقل شد .
 ساکنان شهرستان فومن از دو قوم (گیل) و (تالش) متشکل شده که قوم (گیل) در ناحیه جلگه ای (دشت) و قوم (تالش) در نواحی کوهستانی و کوهپایه ای این شهرستان زندگی می کنند.
 

 زبان اصلی اهالی جلگه ای (گیلکی) و زبان اصلی نواحی کوهستانی نیز(تالشی)  می باشد .

این شهرستان با جمعیت بیش از 97 هزار نفر دارای دو بخش مرکزی و سردار جنگل و شش دهستان با نامهای : آلیان ، رودپیش ، سردار جنگل ، گشت ، گوراب پس ، لولمان و تعداد 166 روستا می باشد .
 اکثر مردم فومن به کار کشاورزی ، دامداری و باغداری اشتغال دارند و از محصولات عمده آن می توان به برنج ، چای و توتون اشاره کرد .
 همچنین این شهرستان شهید پرور ، بیش از 400 شهید تقدیم نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران کرده است .
 

جاذبه های شهر فومن

شهر فومن از جاذبه های تاریخی ، فرهنگی ، زیارتی ، اقتصادی و طبیعی فراوانی برخوردار می باشد . این شهر دارای مجسمه های متعددی می باشد که هر کدام از این مجسمه ها نماد و سنبلی از فرهنگ و آداب و رسوم گذشته این شهر تاریخی و زیبا است که این موضوع سبب شده  این شهر به “شهر مجسمه های” ایران ملقب گردد .

 از جمله معروفترین آنها ؛ مجسمه آناهیتا (الهه آب) ، مجسمه  چهار دختران ( که نمادی از تلاش زنان روستایی و کشاورز این سامان است  و هر کدام یک محصول و سوغات شهر فومن که  شامل  برنج ، چای ، کلوچه و توتون است را در دستان خود دارند ) .
 

مجسمه های پارک کودک (مجسمه های شاد و خندان کودکان در محوطه پارک کودک این شهر که نشانگر شادمانی مردم و وجود بازی های محلی و قدیمی این خطّه می باشد ) ، همچنین مجسمه های بزرگ و توخالی از میوه های گوناگون مانند موز ، سیب  ، انار و ... از جمله مجسمه های پارک کودک می باشند و مجسمه شکاربانان( سنبل شکار حیوانات) را نیز  می توان اشاره کرد .

 


همچنین غار تاریخی (خون) در روستای فوشه ، شهرک تاریخی ماسوله با قدمت 1200 سال در 32 کیلومتری شهر فومن و دژ تاریخی قلعه رودخان در روستای قلعه رودخان در فاصله  26 کیلومتری شهر فومن قرار دارد ،  که به روایتی قدمت آن به دوره سلجوقیان و برخی به دوره ساسانیان نسبت می دهند ، از دیگر جاذبه های  زیبای گردشگری این شهرستان می باشد .

 همچنین از اماکن تاریخی این شهرستان نیز بقعه متبرکه امامزاده میرزا از نوادگان امام موسی کاظم (ع) ، بقعه آقا سید علی در محله میرسرا شهر فومن ، بقعه امامزاده عبدالله از نوادگان امام هفتم (ع) در روستای کلرم ، بقعه عون بن علی (ع) در محله مسجدبر شهرک تاریخی ماسوله و بقعه سبز قبا در روستای شنبه بازار فومن را می توان نام برد.
 شهر فومن دارای بازار هفتگی مانند دیگر شهرهای استان گیلان می باشد که در این شهر بازار هفتگی روزهای سه شنبه است که با استقبال فراوان مردم مواجه می شود ،این بازارها  از جمله مکان هایی است که نیاز های غذایی مردم این شهر و مسافران را تأمین می کند .

نامداران

 آیت الله العظمی شیخ محمد تقی بهجت فومنی : که در سال 1295 هـ ش در یک خانواده مذهبی در شهر فومن بدنیا آمد . وی در سن 14 سالگی برای تحصیل راهی کشور عراق شد و در شهرهای کربلا و نجف اشرف زیر نظر اساتید و مراجع بزرگ ، مشغول علم آموزی شد و پس از تکمیل سطوح عالیه و تهذیب نفس به ایران بازگشت و در شهر مقدس قم ساکن گردید. ایشان بیش از چهل سال به تدریس خارج فقه اصول پرداخت و فضلای گرانقدری سالیان دراز از محضر پر فیض ایشان بهره بردند و سر انجام در خرداد ماه 1388 به دیار باقی شتافت.
 آیت الله حاج سید ابوالقاسم اریب فومنی : در سال 1264 هـ ش در خانواده مذهبی در فومن دیده به جهان گشود . وی با تحصیل در زمینه علوم دینی و پشت سر گذاشتن مراحل عالیه دینی به درجه اجتهاد رسید و سالها در این شهر به هدایت و ارشاد مردم پرداخت و در سن 97 سالگی به رحمت ایزدی پیوست . مزار وی در مسجد امامزاده میرزای فومن قرار دارد .
 میر احمد سید فخری نژاد ( شیون فومنی ): از شاعران محبوب و مشهور در خطه شمال است که در سال 1325 هـ ش در شهر فومن بدنیا آمد . شیون بعنوان یکی از شاعران موفق دو زبانه ، در حوزه شعر محلی و بومی گیلکی بوده تحقیق و پژوهش در زمینه فرهنگ و ادب گیلان ، ارایه مجموعه اشعار در قالب غزلیات منظومه ها و دو بیتی های محلی از جمله آثار وی به شمار می آید . همچنین علاوه بر اینها ، ترانه سرایی یکی از جنبه های ادبی و هنری شیون فومنی بود که با مهارت و تسلط به موسیقی ، آواها و ملودی های محلی و فارسی از وی بعنوان موفق ترین شاعر ترانه سرا یاد می کنند . وی در سال 1377 بعلت بیماری کلیوی جان به جان آفرین تسلیم کرد . آرامگاه شیون فومنی بنا به وصیتش در بقعه سلیمانداراب در کنار مزار میرزا کوچک خان جنگلی است .
 کیومرث صابری فومنی (گل آقا) : طنز پرداز برجسته ایران در سال 1320 دیده به جهان گشود . پس از گذراندن دوره های تحصیلی در شهرهای فومن ، ساری ، تهران ، در دهه های پنجاه به شغل معلمی روی آورد و پس از پیروزی انقلاب اسلامی ، سالهای متمادی مشاور شهید رجایی ، نخست وزیر و رئیس جمهور ایران بود . وی اول آبان سال 1369 هـ ش هفته نامه طنز پرطرفدار و مشهور گل آقا را راه اندازی نمود . و در سال 1383 بر اثر بیماری در گذشت و در بهشت زهرای تهران به خاک سپرده شد .

سوغات

 از سوغات معروف شهر فومن می توان به “کلوچه سنتی” آن اشاره     کرد ، که بدلیل مرغوبیت ، خوشمزه بودن و متمایز بودن آن نسبت به کلوچه های دیگر ذائقه بسیاری از مسافران را به خود جذب کرده است .

 سابقه پخت آن به دوره ی پهلوی اول می رسد و بانی ساخت و ترویج آن شادروان کربلایی میرزا محمود بهجت فومنی (پدر بزرگوار حضرت آیت الله العظمی بهجت فومنی (ره) مرجع عالیقدر جهان تشیع) بوده است .

 مواد تشکیل دهنده اصلی این کلوچه ؛ آرد ، شکر، روغن حیوانی ، گردو و مواد جانبی دیگر مثل : دارچین ، وانیل ، جوز ، مغز هل وتخم مرغ است . همچنین (نان روغنی) ، (حلوا کنجدی) و (اَگردک) که از شیرینی های محلی ماسوله است از دیگر سوغات متنوع این شهرستان می باشد.


گرداورنده : الیاس قربانی پور



:: برچسب‌ها: موقعیت جغرافیایی و پیشنه ی تاریخی فومن شهر مجسمه ه, شهرهای گیلان
تاریخ انتشار : ۱۳٩۱/٩/٢٦ | نظرات ()
 
   
خدایا اگر ندانستم از تو چه بخواهم و از درخواست خودم حیران بودم ؛ تو مرا به آن چه صلاحم هست رهنمون باش.و دلم را بدانچه رستگاری من در آن هست؛متوجه فرماکه چنین کاری از توشگفت آور نیست و از کفایت های توناساخته نمی باشد.